خواهر اینجانب در یک شرکت خصوصی کار می کرد که کارفرما از او ده میلیون سفته گرفته است و حالا که خواهرم از شرکت او بیرون آمده است و پایان کار گرفته است صاحب شرکت نیز سفته ها را اجرا گذاشته است و دادگاه می گوید باید دلیل بیاوری که سفته ها بابت حسن انجام کار بوده است.آیا خواهر بنده می تواند کارفرما را قسم دهد یا خیر؟
آیا پس ندادن مدارک خیانت در امانت است؟

تماس با دادگران و دریافت وقت مشاوره با وکیل:
02188019244 – 02188019243
اسناد تجاری، به ویژه سفته و چک، از رایجترین ابزارهای مالی و اعتباری در نظام اقتصادی ایران هستند. سفته سندی است که به موجب آن صادرکننده متعهد میشود مبلغ معین نقدی را در تاریخ معین یا به محض مطالبه به دارنده سند پرداخت کند. یکی از کاربردهای رایج سفته، استفاده از آن به عنوان ضمانت یا تضمین انجام تعهدات قراردادی است. در قراردادهای استخدام یا قراردادهای خدماتی، کارفرما ممکن است از کارمند یا پیمانکار سفته حسن انجام کار یا سفته تضمین انجام تعهدات مطالبه کند تا از اجرای درست تعهدات اطمینان حاصل نماید.
در حقوق ایران، استفاده از سفته به عنوان تضمین قانونی است اما مشروط به رعایت اصول قانونی مانند مشخص بودن مبلغ، ذکر دلیل صدور و عدم سوء استفاده از آن میباشد. هر گونه اقدام غیرقانونی کارفرما نسبت به سفته، از جمله خرج کردن یا مطالبه بدون دلیل، میتواند موجب مسئولیت کیفری و مدنی شود. بنابراین، آشنایی با نحوه صدور، نگهداری و بازپسگیری سفته اهمیت بالایی دارد.
سفته حسن انجام کار چیست؟
سفته حسن انجام کار یا سفته ضمانت انجام کار سندی است که کارفرما از کارمند دریافت میکند تا از اجرای تعهدات قراردادی او اطمینان حاصل کند. این سفته:
- معمولاً بدون تاریخ پرداخت صادر میشود تا کارفرما نتواند بدون دلیل به اجرا گذاشتن آن اقدام کند.
- باید بر روی سفته مشخص شود که دلیل صدور آن «ضمانت قرارداد استخدام» است و شماره و تاریخ قرارداد نیز درج شود.
- در طول قرارداد و حتی بعد از پایان آن، تا زمانی که سفته مسترد نشده باشد، در دست کارفرما امانت است.
- اگر کارفرما بدون دلیل قانونی سفته را مطالبه یا واخواست کند، مصادیق خیانت در امانت و سوءاستفاده محسوب میشود.
- برای جلوگیری از اختلاف، توصیه میشود ته برگ سفته به عنوان رسید تحویل نزد کارمند بماند.
نحوه اثبات سفته حسن انجام کار در دادگاه
در مواجهه با اجرای سفته توسط کارفرما، کارمند باید دلیل استفاده از سفته به عنوان تضمین حسن انجام کار را ارائه کند. مهمترین راهکارهای قانونی جهت اثبات تضمینی بودن سفته، شامل موارد زیر است:
استفاده از شاهدان
معرفی دو نفر شاهد معتبر به دادگاه که شاهد دریافت سفته بابت حسن انجام کار باشند، یکی از بهترین ادله ای است که شخص می تواند به دادگاه ارائه نماید. شهادت شهود معمولاً مورد قبول دادگاه قرار میگیرد و میتواند مانع از اجرایی شدن سفته شود. توصیه میشود شهود افرادی باشند که مستقیماً شاهد دریافت سفته و هدف آن بودهاند زیرا ارائه شهادت شهود باید دقیق و منطبق با واقعیتهای قرارداد باشد تا از رد شدن آن جلوگیری شود.
همچنین باید توجه داشت شهادت شهود نسبت به سوگند کارفرما مطمئنتر است زیرا کارفرما ممکن است سوگند دروغ یاد کند و با صرف سوگند کارفرما، دعوای کارمند ساقط می گردد.
سوگند کارفرما
سوگند در قوانین آیین دادرسی مدنی ایران به عنوان ادله معتبر اما ثانویه شناخته میشود. در صورت نبود شهود یا هر دلیل معتبر دیگری، کارمند میتواند از دادگاه بخواهد که کارفرما را سوگند دهد. این سوگند باید در حضور قاضی انجام شود و صحت آن توسط قاضی بررسی میشود اما ریسک زیادی دارد، زیرا کارفرما ممکن است سوگند دروغ یاد کند که در این صورت دیگر دعوای کارمند ساقط شده و امکان طرح مجدد این دعوا را هم حتی در صورت بدست آوردن ادله ی معتبر، از دست می دهد. به همین دلیل، در عمل شهادت شهود راه مطمئنتری است.
توصیههای عملی برای کارمندان
- هیچگاه بدون دریافت رسید تحویل سفته، سفتهای به کارفرما تحویل ندهید.
- در سفته حتماً مبلغ، دلیل صدور و شماره قرارداد ذکر شود.
- ته برگ سفته را جدا کنید و نزد خود نگه دارید، زیرا رسید تحویل سفته محسوب میشود.
- پس از اتمام قرارداد، اگر کارفرما سفته را مسترد نکرد، دادخواست استرداد سفته ارائه کنید.
- از گرفتن سفتههای بدون دلیل یا برای تضمینهای نامشخص اجتناب کنید، زیرا ممکن است موجب سوءاستفاده و مشکل حقوقی شود.
مشاوره با وکیل متخصص دعاوی ملکی در تهران: 88019244
سفته امانی و حسن انجام کار که به کارفرما داده شده
توصیه کلی ما همیشه این است که بدون دریافت رسید و بدون ذکر شماره، مشخصات و جهت (دلیل) دادن سفته ها به کارفرما ، به هیچ وجه تن به چنین کاری و چنین شغلی ندهید.در بسیاری از موارد کارفرمایان نه برای فقط ایجاد امنیت و اطمینان که گاهی برای سوء استفاده و گرو کشی این قبیل سفته ها و تضامین را از کارمندان خود می گیرند.
برای حل این مشکل می توانید دو نفر شاهد به دادگاه معرفی کنید مبنی بر اینکه شاهد بوده اند کارفرما سفته را بابت حسن انجام کار گرفته است. راه دیگر این است که کارفرما را سوگند دهید. یعنی هر دو راهکار قابل انجام است اما شهادت شهود راهکار مناسب تری است زیرا کارفرما می تواند سوگند دروغ یاد کند.
یک نکته بسیار مهم در این زمینه برای نحوه اثبات سفته حسن انجام کار در مواجهه با کارفرما این است که ته برگ سفته را جدا کنید و حتما نزد خود نگه دارید در واقع ته برگه به نوعی رسید تحویل سفته به کارفرما محسوب می شود.
در صورتی که بعد از اتمام کار، کارفرما سفته را به شما مسترد نکرده باشد، می توانید با ارایه دادخواست استرداد سفته از مراجع قانونی مطالبه کنید و علاوه بر ادله اثبات ذکر شده در فوق، این ته سفته هم سند معتبری در محکمه محسوب می شود.
پاسخ داده شده توسط کارشناس حقوقی ما